Schaduw en een diepe slaap

   
   
Alles op aarde oxydeert,
alles schilfert of ver-
kleurt, en voor de minst
begerigen onder ons
  
volstaat de geur,
soms ook een smaak,
van zoet, geronnen bloed,
  
als dat van metaal
dat zich met een zucht
van roest tooit in vlees-
geworden schaamte.   
      
    

Stijn Vranken: Ik ken jou al jaren, als dichter en vooral als dichter op een podium, en dan nu plotseling een roman. Is poëzie dan een soort aanloop geweest tot het zogenaamde ‘grotere werk’?

GD: Misschien is poëzie net het ‘grote werk’. Ik moet eerlijkheidshalve bekennen dat ik aanvankelijk helemaal niet het plan had opgevat om een roman te schrijven. Op een bepaald moment wou ik een kortverhaal schrijven, misschien omdat ik voelde dat gedichten voor mij stilaan een beperking inhielden. Dat verhaal is uiteindelijk een roman geworden; er kwamen langzaamaan meer en meer stukken bij, schillen noem ik ze. Het geheel is ook heel intuïtief gegroeid, er was aanvankelijk geen vooropgezette structuur, maar ik ben best tevreden over de opbouw van ‘Hondsster’. Ik heb ook gemerkt uit de eerste reacties dat de lezers totaal geen probleem hebben met het steeds wisselend vertelperspectief. Niet voor niets is ‘een schimmenspel’ de ondertitel van dit boek.

SV: Het is inderdaad een behoorlijk complex boek, op verschillende niveaus. Eén van de verhaallijnen is de familiestructuur die zich gaandeweg bloot geeft. Vanwaar dat ‘schimmenspel’?

GD: In het begin heb ik bewust met initialen gewerkt voor personages die pas later een voor- of achternaam krijgen, of een plaats in de constructie die ik tijdens het schrijven aan het bouwen was. Van één van de hoofdpersonages, de moeder, krijgt de lezer pas alle informatie wanneer haar erfenis uit de doeken wordt gedaan. Al die schimmen worden met mondjesmaat ingevuld, krijgen in de loop der gebeurtenissen contour, kleur en reliëf.

SV: Een soort puzzel waar alles op zijn plaats komt?

GD: Ja, ikzelf hou daar wel van, van iets dat zich maar langzaam prijs geeft. Nochtans heb ik me voorgenomen om me in mijn volgend boek (werktitel ‘Klauw’)  aan een duidelijke, lineaire structuur en één vertelperspectief te houden, als een soort uitdaging. Voorlopig toch…

SV:  Maar bij ‘Hondsster’ klopt het allemaal wel. Op het einde komen alle eindjes samen.

GD: Toch had ik het tijdens het schrijven soms zelf best moeilijk, om een personage of een plek in de juiste tijd te plaatsen. Op een bepaald moment heb ik een tijdslijn en een boomstructuur geconstrueerd om zelf de draad niet kwijt te raken. Gelukkig heb ik gemerkt dat mijn ‘eerste lezers’ probleemloos alles konden plaatsen, dat alles evident ‘binnenkwam’ en dat de schimmige opbouw het verhaal zelfs spannend maakte.

Lees hier het volledige interview.

  
  
Volgende week brengt N.E.W.S/Unday Records het tweede album van Flying Horseman uit.
 
'Twist' is een duister-romantische plaat geworden, broeierig en vergeven van de fantomen, de ultieme soundtrack van de nacht.
Het album bouwt voort op de atmosferische rootsrock van voorloper 'Wild Eyes', maar is rijker geschakeerd en subtieler georchestreerd.
(De Standaard, 27/03/2012) 

Beluister hier 'Back where I started'.  
   

  
  
    

(remix)

 
Het is een goed gif; het sluipt
en geurt naar blauwzuur
en amandel, onbehouwen
prijst het de hemel.
   
Onderhuids verdeelt het
de wereld, zonder de last
van een geheugen,
   
in daders en zwijgers,
in vaders en vrijers, koppig
dus ook genadeloos, zoals
elke trage en obscene leugen.
   
    

Ik heb Hondsster in één adem uitgelezen. Het is heel vlot en spannend geschreven, ontdaan van alle franjes, een gebalde stijl die me erg bevalt. Veruit het beste Vlaamse boek dat ik de laatste jaren las.
A. Z.

Knap werk. En een fantastisch onderwerp.
Voornaamste kritiek: het had wel wat langer gemogen!
R. DM.

Je slaat meermaals de nagel op de kop en je raakt bijzondere dingen aan. Je neemt geen blad voor de mond en dat apprecieer ik, en ik herken de hand van een meester, in zoverre ik natuurlijk ‘geschikt’ ben om handen van meesters te herkennen, ha.
E. DB.

Guy, je had mij er wel kunnen bij vertellen dat Hondsster een ‘pageturner’ is… Ik wil mijn bed niet meer uit! (met dit weer is dat geen probleem natuurlijk…).
Salut, want ik moet gaan lezen, xx
E. P.

Bedankt voor het schrijven van je prachtige boek. Ik vind het erg poëtisch geschreven en het is een goed opgebouwd verhaal.
J. P.

Hondsster vond ik essentieel, geen franjes, niet kaal.
Ik vond het een heel goed verhaal, stevig geschreven, zonder aanstellerij.
H. B.

Een boek dat een gevoel oplevert dat je niet direct zal loslaten. Een boek voor wie eens iets anders dan de doorsneekoek onder handen wil krijgen.
P. VDD.

Boeiend gecomponeerd en poëtisch geschreven verhaal in een (niet-storend) Vlaams taaleigen. Een origineel ‘schimmenspel’, waarmee de auteur twee zoeklijnen – historisch en psychologisch – kunstig vervlecht tot een confronterende en spannende ‘aktion’.
drs.P. VDH. (NBD|Biblion recensie)

Wat mij stoort is dat ‘niet-storend’. Ik stoor me daar al 20 jaar aan.
Zouden onze recensenten eens moeten schrijven over een Nederlander…  Maar ja, drs.P. is nog maar drs. Als die dr. wordt klinkt jouw taal meteen exotisch en puntgaaf.
G. S.

Ik kon meegezogen worden, genieten van de taal. Indrukwekkend! Ook de structuur.
M. M.

Knap, hoe je dat zelfgenoegzaam kunstwereldje letterlijk te kakken zet. Il faut le faire.
(anoniem)

   
   
18 maart 1886: Een herdenking van de Parijse Commune in Luik groeit uit tot de eerste algemene staking in België. De regering reageert met strenge repressie, en verscheidene stakers worden gedood. Toch boekt de arbeidersbeweging een eerste succes: de stakingsgolf leidt tot de invoering van een beperkte sociale wetgeving

12 april 1893: Het parlement wijst het algemeen stemrecht af, waarop de Belgisch Werkliedenpartij (BWP) het land platlegt. Honderdduizenden mensen nemen deel, en opnieuw vallen doden. Een week later wordt bij wijze van compromis het algemeen meervoudig stemrecht ingevoerd, waarmee de staking tot een eind komt.

14 april 1902: De BWP maakt opnieuw een punt van de invoering van het enkelvoudig algemeen stemrecht. Op de eerste dag van de staking leggen 300.000 mensen het werk neer. Maar opnieuw vallen doden, en de BWP beëindigt zonder succes de actie op 20 april. Ook in april 1913 wordt nogmaals met dezelfde eis gestaakt, maar het is pas in 1919, na de oorlog, dat het enkelvoudig stemrecht wordt ingevoerd.

2 juni 1936: Antwerpese havenarbeiders eisen de invoering van een minimumloon en het recht op betaalde vakantie. De volgende weken breidt de staking uit, tot in heel het land meer dan een half miljoen werknemers deelnemen. Op 24 juni stemt premier Paul van Zeeland in met een minimumloon van 32 frank per dag, en zes dagen betaalde vakantie per jaar.

1950: De koningskwestie legt het land meermaals lam. Dat begint al in maart. maar in juli ontspoort de situatie na de terugkeer van koning Leopold III. Een half miljoen mensen staakt, en op 30 juni worden in Grâce-Berleur vier mensen doodgeschoten door de politie. Pas als koning Boudewijn aantreedt, keert de rust terug.

Juli 1955: het ACV eist een vijfdaagse werkweek. Vanaf 9 juli weigert een deel van de werknemers nog op zaterdag te werken. Een principeakkoord maakt een einde aan de acties, maar toch duurt het nog tien jaar voordat de eis wordt ingewilligd.

December 1960: De eenheidswet van november zet kwaad bloed. zowel de openbare diensten als de privésector pikt de plannen voor economische expansie, sociale vooruitgang en financieel herstel van premier Gaston Eyskens niet. Hoewel de grootste vakbond, het ACV, niet deelnam aan de stakingen, leggen uiteindelijk naar schatting 1 miljoen mensen het werk neer. In januari 1961 wordt de wet toch goedgekeurd.

8 februari 1982: De besparingsplannen van de regering Martens krijgen vooral in Wallonië tegenkanting. Na de devaluatie van de frank, twee weken later, blijft het nog enige tijd onrustig.

November-December 1982: Twee stakingen richten zich tegen de werkgevers, die in ruil voor 80.000 nieuwe banen een looninlevering eisen.

September 1983: Het spoorwegpersoneel in Charleroi trekt een stakingsgolf op gang, uit protest tegen de begroting die voor 1984 was opgesteld. Daarin werden openbare diensten fel geviseerd. Tot een echte algemene staking komt het net niet, nadat de vakbondstop en de regering in extremis een akkoord bereiken

Mei 1986: De besparingsplannen van de regering Martens zetten het overheidspersoneel toe aan meermaals het werk neer te leggen. Op 31 mei komt het tot een algemene staking, waarbij 250.000 mensen op straat komen bij de ABVV-betoging in Brussel.

15 november 1993: Om de Europese begrotingsnormen te halen moet België hard saneren. Een loonstop en een aanpassing van de index vallen voor de bonden niet te verteren. Een eerste staking wordt breed opgevolgd. Er komen nieuwe onderhandelingen, maar die leveren weinig op. Op 26 november komt het tot een tweede staking. Maar door onenigheid tussen de vakbonden draait een derde actiedag op een fiasco uit. Eind december keurt het parlement de licht aangepaste plannen van de regering Dehaene goed.

28 oktober 2005: Het Generatiepact van de regering Verhofstadt wil komaf maken met de uitwassing van de brugpensioenregeling. Drie weken nadat het ABVV al alleen actie voerde, besluit ook het gemeenschappelijk vakbondsfront het werk neer te leggen. Maar dat mag niet baten: het Generatiepact is bijna ongewijzigd goedgekeurd in december.

22 december 2011: Een plotse wijziging in het pensioenstelsel doet de bonden in de publieke sector tot actie overgaan. Vooral bij het openbaar vervoer is de actie goed merkbaar. Er wordt al vrij snel gesproken over een algemene staking op 30 januari.
   
    

(remix)
    
   
Zo overweldigend
de nuchterheid,
het weigeren
te bezingen
   
wat zich ver-
schuilt in slapen
met open mond,
   
zo onvermijdelijk
de behoefte
om mijn lege ziel
te vullen met geluid.
   
    

   
   
EEN hond die het gefluister
niet meer verdraagt,
die kookt en gist in leegte
en nergens schuilen kan,
   
stelt geen vragen; wat niet weg is,
wordt gezien. Alles is bezig
zich heimelijk te verbergen
   
tot de laatste vlek
verdwenen is en niets meer
zal hervallen in wat steeds
opnieuw beginnen wil.
   
    

   
   
Van waar HIJ komt, maakt in wezen
geen verschil; dat hij de stilte vreest
zegt in feite al genoeg. Hij nestelt zich
ongestoord in wat hem vreemd is
   
en laat een waas van onbehagen na
voor een nageslacht dat de sporen
van zijn zaad nooit wissen kan.
   
Getuigen zullen achteraf verklaren
dat hij zichzelf begroef als een heilige
in een nest onder de grond, alwaar hij
zijn heldendaden met de ratten deelde.
   
    

   
   
ZIJ is nog jong en ervaren
in een wankel evenwicht
tussen peinzen en stoeien,
daarenboven begrijpt ze
 
dat men al die dure woorden
niet steeds moet verklaren,
hoe alles blijft vloeien
   
en elke slag in 't water
geen slagveld zou mogen zijn,
hoogstens een zorg voor later:
hoe puin te ruimen zonder pijn.
   
    

(variatie)   
   
   
In de verte loeit een sirene
en aarzelt het licht, dichterbij
twijfelen overrijpe vruchten
aan een liggend bestaan.
   
Elke schijn verbleekt,
wordt medeplichtig
aan al wat gretig is.
   
Alles geurt na, naar
natgeregende gewassen
die plooien en de dauw voor
morgenvroeg verzamelen.
   
    

   
  
Een datum die u in uw agenda mag noteren:
vrijdag 25 november om 20 uur
in de kelder van De Groene Waterman (Wolstraat 7 2000 Antwerpen)
Boekpresentatie Hondsster
programma (o.v.): Frank Jaspers (Houtekiet) leidt in,
Stijn Vranken ( ‘Vlees Mij’ en ‘Wees gerust, maar niet hier’) interviewt,
Guy Dierckx leest enkele fragmenten,
Bert Dockx (Flying Horseman) speelt gitaar en zingt.
Daarna receptie en mogelijkheid om het boek te kopen en te laten signeren.
Vervolgens drank in De Kat (ik trakteer).
Alles gratis, behalve het boek.
   
    

(reprise)
     
  
Nadat ik al het hout tot pijlen
had geslepen, de tijd rijp achtte
om met letters woorden te merken,
keerde ik geruisloos huiswaarts.
  
Gelijk 'n verre verwant die in het spoor
der stamvaders slagen en schaven
hoog in 't vaandel zou voeren,

zo beroerde ik elk roerend goed,
graveerde ik initialen minutieus
in het heft van wat men doorgaans
achteloos in handen houdt.
  
    

   
  
Zoals dat gaat bij ’t donkeren
der klanken, wanneer een iets
in wankel evenwicht een stem
wegleidt van het niets,
  
weg van ’t grauw der partituur
waar alles dient ontsmet
en ontbloot tot op het vel,
  
klinkt een lied vol tegenspraak, vol
van verlangen en zich herinneren,
tot iets ongehoords dat geschonden
tot ’n pointe leidt, zonder weg terug.
  
    

   
  
Het gebeurt wel vaker in de natuur dat een wolvin genoegen neemt met een verlaten vossenhol of dassenburcht om haar nest in te richten.   (Hondsster, p. 22)
  
  

  
       

uit: Groot Woordenboek der Nederlandse Taal
citaat: JG Ballard
  
      
  

   
  
            Ik probeerde mij Olga terug voor de geest te halen, zoals zij totaal ontredderd de week van de begrafenis had geleefd. Het had nog heel wat voeten in de aarde gehad om de uitvaart te regelen: het duurde meer dan een week vooraleer het gerecht het lichaam wou vrijgeven, Harald bleek onbereikbaar en aanvankelijk deed de pastoor van Berkenroth moeilijk omdat hij niet persoonlijk was gecontacteerd om de overledene de laatste sacramenten toe te dienen. Olga wist met zichzelf geen blijf en liet elk initiatief aan mij over. Met moeite had ik uiteindelijk een datum kunnen bepalen, een begrafenisondernemer vastgelegd en een aantal adressen verzameld. Na wat getouwtrek had de pastoor ingestemd met een eenvoudige dienst, waarop de vaste organist zelfs bereid was om een interpretatie van ‘When I am laid in earth’ ten gehore te brengen. Op hoop van zegen had ik de dag afgewacht terwijl Olga me op de zenuwen werkte. Ze deed heelder dagen niets anders dan mijn blik vermijden en me toch voor de voeten lopen. Ze weigerde om behoorlijk te eten, zich te wassen of zich om te kleden Ze zei niets meer tegen me, het enige contact dat ze met me zocht was wanneer ze ‘s nachts bij me in bed kroop en zichzelf in slaap prevelde met wat op een aftelrijmpje leek.

(...)

            De dienst was sober, de organist deed zijn best en het gekuch bleef tot een minimum beperkt. Harald zat helemaal vooraan in de vrouwenbeuk, naast zijn Hollandse bewonderaarster, ik op dezelfde rij, maar aan de mannenkant. In zijn homilie bleef de pastoor opvallend op de vlakte; hij benadrukte de aparte levensstijl maar de goede inborst van de overledene, haar artistiek elan en haar eigenzinnigheid, maar over de kwalijke reputatie die zij van in de jaren zestig en zeventig met zich meedroeg, repte hij met geen woord. Tijdens de geloofsbelijdenis stormde Olga met veel omhaal binnen langs de zijdeur. Ze zag er verwaaid en rillerig uit, in één van haar vaalgrijze jurken en op blote voeten. Toen ze Harald zag, stapte ze resoluut op hem toe, ging ze als een kind op zijn schoot zitten en vleide haar hoofd tegen zijn schouder. De rest van de dienst hield ze zich rustig. Toen de organist gedurende de communie een poging ondernam om zich aan Purcell te wagen, begon ze echter hartverscheurend mee te neuriën. Het geheel, het gestuntel van op het oksaal  en de klagelijke geluiden vooraan, gaven de dienst plots een geheel vreemde, ietwat tribale sfeer. Een sfeer die Frau K. wel had kunnen waarderen, bedacht ik met een flauwe glimlach.

Hondsster, p. 183 - 185
  
  

   
  
Voortaan kan je alle nieuws over 'Hondsster', mijn debuut bij Houtekiet, ook hier volgen.
  
    

   
op de hondsdagen (19 juli - 18 augustus) 
  
  
Soms wil zelfs het weer
ons iets vertellen,
wil het ons doen buigen
onder wat broos is en wat lust.

En geluk, da's voor beginners
die onachtzaam weten:
al dat zweten past ons niet.

Ach, zo eenvoudig is het leven
(somtijds, zelfs in tegenlicht);
met wat ruis en schaduw
wordt elke foto artistiek.
  
 

   
  
Zwalpen wordt een gewoonte, on-
schuldig als de aarzeling die, volgens
getrouwen, met een intensieve vitamine-
kuur in de kiem kan worden gesmoord.
  
Een kwestie van weerstand opbouwen,
prevelt de eerste stuurman, vertrouw
op google en de stand der sterren.
  
Diep in het ruim ratelt een machine,
gevoed door talloos veel geboden
stuurt zij het schip aan in rechte lijn,
van punt a naar b, de horizon voorbij.  
    
  

   
   
(perstekst)

Hondsster is het verhaal van de wankele relatie tussen een moeder en haar zoon in de tweede helft van de vorige eeuw. In die periode verandert niet alleen de verhouding tussen beiden, maar beweegt er ook maatschappelijk het een en het ander. De grenzen van de artistieke vrijheid en van de ouderlijke verantwoordelijkheid worden afgetast en in West-Europa wordt het aktionisme tot kunststroming uitgeroepen. Tegen de achtergrond van deze maatschappij waarin de morele waarden voortdurend verschuiven, vult de auteur behoedzaam het turbulente verleden van zijn personages in. Initialen worden namen en gebeurtenissen worden data, schimmen krijgen een gezicht.
  
Hondsster is een spannend boek, dat baadt in een broeierige sfeer, over het zoeken naar en het vinden van beelden tussen afschuw en verrukking, over de overmoed om sporen na te laten of uit te wissen, over nestgeuren die blijven hangen en het imponeergedrag waarmee elk roedeldier zijn gezag en territorium tracht te handhaven
  
Guy Dierckx (1958) volgde een grafische opleiding en richtte galerie Blanco en de tentoonstellingsruimte 9915 op. Schrijft poëzie sinds 1999, publiceerde in o.a. De Brakke Hond, De Contrabas, Deus Ex Machina, Dighter en Meander. Hondsster is zijn romandebuut.
  
paperback 220 blz 14 x 22 cm € 18.50
omslag Marij Hereijgers
foto omslag Guy Dierckx 
isbn 978 90 8924 196 2 
rubriek literatuur nur 301 
verschijnt in november 2011
bij Uitgeverij Houtekiet

1.

‘Laat maar,’ stamelde ze, ‘het doet goed om nog eens de onstuimigheid te voelen die me herinnert aan de wellust van weleer. Geef me een kus en ga slapen. Morgen gaat het terug beter met me. Vroeger was het net hetzelfde.’
Ze keek op, de oogschaduw en mascara waren uitgelopen, wat haar op een vreemde manier jonger deed lijken. Ik nam haar hoofd in beide handen en gaf haar een kus op het voorhoofd, net zoals ik Olga daarnet had zien doen. ‘Slaapwel,’ zei ik.
‘Heb je me niets méér te zeggen?’ vroeg ze.
‘Nog niet, later misschien.’
Buiten was het ondertussen koel en klam geworden. Het erf lag er verlaten bij. Onwillekeurig keek ik naar boven; ik had verwacht een schitterende sterrenhemel te zien, maar ik kon slechts vaag enkele doffe sterren onderscheiden; zowel op aarde als in de hemel was er geen hond te bespeuren.

2.

Iedereen heeft recht op een verhaal, sommigen dromen er zelfs beelden bij. Toen hij nog een jongen was, voelde hij in zijn jeugdige onbezonnenheid de behoefte om zelf beelden te creëren, als uit het niets. Nu volstaat een foto, waarvan een zelfingenomen psycholoog zou kunnen beweren dat het een soort spiegel is. De amper herkenbare man in de verte zou kunnen staan voor de onbereikbare, dus onaantastbare vader, de neger voor hemzelf, de plichtsgetrouwe dienaar die hij zich altijd had gevoeld. Ach, kunstenaars vertrouwt hij voor geen cent, voor therapeuten is hij als de dood.

3.

Het duurde niet lang of Olga’s ademhaling werd zwaar. Uit nieuwsgierigheid raakte ik voorzichtig één van de tatoeages aan. Ik had gedacht dat de huid er hard en weerbarstig zou hebben aangevoeld, maar het tegendeel was waar: fluweelzacht, zonder enig littekenweefsel. Choukri kende blijkbaar zijn vak. Toen ik het cijfer 373 op haar schouder streelde, ging er een siddering door Olga’s lijf. Ik spreidde het laken over haar, nam de fles waarin zich nog een bodem bevond en vleide me naast haar neer. Uit ervaring wist ik dat dit bed ruim genoeg kon zijn.

4.

Vanaf dat ogenblik werd Hanel met rust gelaten maar geen van haar medeleerlingen dacht er nog aan om enige toenadering tot haar te zoeken. Voor haar was dit geen enkel probleem; ze ergerde zich toch maar aan hun aanwezigheid en hun flauwe praatjes. Hun vriendjes die hen na schooltijd op de hoek van de straat opwachtten interesseerden haar meer; ze kon hen bijvoorbeeld sigaretten afluizen die ze met een schijnbaar gemak inhaleerde of hen een tong draaien alsof ze haar hele leven niets anders had gedaan. Maar na verloop van tijd begonnen ook hun pokdalige tronies en ruwe handen haar snel te vervelen. Uiteindelijk verlangde ze alleen nog maar naar haar eigen kamer, naar het nest met verfrommelde lakens waarin ze haar gretigheid kon laten ontsporen en eigenhandig temmen terwijl ze een zo goed als anonieme blik dit alles goedkeurend liet gadeslaan.
Ik wil niemand pijn doen, dacht ze nog, net op het moment dat haar grootvader ziedend de kamer binnenstormde, haar van het bed sleurde en haar gebood zich aan te kleden.

5.

‘Had men mij op mijn achttiende niets verteld en had men mij toen niet met jou in contact gebracht, dan had ik mij waarschijnlijk gewoon een gewone zoon en broer kunnen blijven voelen.’
‘Gewoon?’
‘Ja, gewoon, sommige mensen verkiezen dat, om gewoon door het leven te gaan.’ Terwijl ik dit zei, stelde ik mijn eigen antwoord in vraag, vroeg ik mezelf af of ik wel zo’n gewoon iemand was en had willen zijn.
‘De vraag is of dat een kwestie van keuze is.’
‘Wat zou het anders zijn?’
‘Een kwestie van voorbeschikking.’ Frau K.’s antwoord klonk bijna als een vraag.
‘Ik vrees dat je dan jezelf te hoog inschat.’

6.

‘Dus je schaamt jezelf voor mij!?’
‘Ik erger mij. Omdat je er steeds opnieuw in slaagt om nét die dingen te doen die je omgeving in verlegenheid brengen of zullen brengen. En wat me daarbij nog het meest ergert is de vanzelfsprekendheid die je daarbij hanteert. In een normale verhouding is het de zoon die de leugens verzint om zijn moeder gerust te stellen.’
‘Ik heb nooit tegen je gelogen.’
‘Neen, maar je hebt je verborgen achter elk excuus om niet de gewone moeder te zijn die ik misschien wel had verdiend. De enige herinneringen die je me nalaat zijn zo misplaatst, dat ik ze zelfs niet kan bannen; in elk naslagwerk, in elke encyclopedie staat er wel een foto of een voetnoot die me confronteert met die obsessie van jou: jouw lichaam, als een tegelijk verrukkelijk als afschuwelijk instrument.’
‘Met dat lichaam heb ik iets willen vertellen,’ klonk het zwak.

7.

Er was die nacht weinig verkeer en de hemel was helder. Ik was er alleen met de sterren. Sirius, ook wel de hondsster genoemd, was nog steeds de helderste ster. Voorlopig althans want, naar men zegt, zal hij zich door zijn eigenbeweging steeds meer van ons verwijderen en almaar zwakker lijken. Zijn rol als helderste ster zal over vijf miljoen jaar door Albireo, een dubbelster in de bek van het sterrenbeeld De Zwaan, overgenomen worden. Zoals alles is ook wat oneindig ver schijnt tijdelijk.

8.

Frans liet de twee dvd’s met duidelijke weerzin in de doos vallen. Ik hoorde een plastic hoesje barsten. Hij keek me onderzoekend aan: ‘Als ik je een goede raad mag geven, zorg dan dat je dit materiaal zo snel mogelijk kwijt bent.’
‘Maar ik heb het net geërfd.’
‘Dan zou ik zo snel mogelijk die familie de rug toekeren en me laten onterven…’
‘Maar het is belangrijk archiefmateriaal, over de avant-garde in de jaren zestig, over een belangrijke strekking in de moderne westerse kunst.’
‘Dan zegt mijn gezond boerenverstand dat het hoog tijd wordt om te emigreren naar een ver, streng islamitisch land.’

9.

Ach ja, de obligate performance, een naïef stukje theater waarmee de kunstenaar zichzelf de rol van mythologische held zou toebedelen en zijn, met eigen lichaamssappen doordrenkte schilderijtjes een mysterieuze, maar vooral commerciële meerwaarde kon geven. Ik opende het raam en keek naar beneden: de zak restafval stond er nog, met een inhoud die elk mysterie overtrof.

10.

Eén van de honden die stond te blaffen aan de container en er af en toe tegen opsprong, ergerde Marcel al een hele tijd. Tot hij zich plots realiseerde dat de hond misschien wat had geroken dat zijn gejaagdheid verklaarde: bloed, vlees, iets dat leefde of net niet… Marcel stormde op de container af, schopte naar de hond die zich jankend uit de voeten maakte en schoof het deksel omhoog. De stank die er uit opsteeg deed hem naar adem snakken, maar buiten een lading lege mosselschelpen was de container zo goed als leeg. Vanaf dat moment had de onrust Marcel te pakken; de hele voormiddag liep hij nerveus om zich heen kijkend door de wijk. Vooral de directe omgeving van het dok trok zijn aandacht. Achter elke lichter die was aangemeerd, keek hij over de kade, of er tussen twee schepen, tussen het zwerfvuil dat er onherroepelijk bleef drijven, zich geen drama zou prijsgeven.
    

Ik probeer me hen voor te stellen: met gezwollen levers en haar waar iemand niets, hoogstens wat etensresten, had verwacht, handenwrijvend om de kilte ruggelings op afstand te houden in barre, bloedeloze tijden. Af en toe gooit een onverlaat wat scharrels op het vuur. Achteloos knettert de leegte; zelfs de stem haalt het niet.
'Vertel,' knort de oudste uit het niets, 'hebt ge al een lief en is haar vlees schoner dan dees vlammen?' Als ik een eenvoudige bevestiging niet ogenblikkelijk kan ophoesten, beginnen de trawanten lusteloos in het vuur te poken, tot één van hen, ondertussen even doorschijnend als de rook geworden, aarzelend opmerkt: 'Dat van die edele delen, heb ik eigenlijk nooit begrepen.'
De mannen schuifelen onrustig; de honger, die gist in hun darmen, kan hun kloten kussen, maar de laatste druppel zal door henzelf als dorstige goden uit de as worden geroofd. Zo heerst er een niet te bedaren onbehagen waarin al wat voor even aarzelt, voldoende stof levert om vloekend na te smeulen.
'Als ge u niet goed voelt, dan zijt ge ziek,' klinkt het onomwonden, 'want al wat ijdel is, is ons vreemd, dan neemt iemand anders wel de wacht van u over.'

illustratie: Kurt Wiese, uit: Foe van de Yangtse-kiang (1936)
  
    

(reprise)

     
Een vergeten kwartier, waar in het donker
geheimen huizen, waar het vlees denkt:
met een scheermes houw ik de beelden,
in bloed dicht ik de woorden.

  
  
Keer op keer verslaafd
aan het eerzame verlangen
dat van onder de huid het eelt
op m'n trotse ziel tot de orde roept.
  
Al kan dit tijdelijk, bijdehand geluk
zelden of nooit anderen bekoren
(voor toeschouwers ben ik als de dood),
  
't heeft me geleerd om, met de zachte dwang
der tanden, gulzig te bijten in al wat vlees
en vrees tastbaar maakt. Rest u en mij
de geur van grof, versgebakken brood.
  
  

   Voor de release van Hondsster, nog even geduld
tot november 2011. In afwachting deze G H O S T W R I T E R.